Cemil Meriç'ten Kesitler...
Gerici, ilerici... Düşünce hürriyeti bu mülevves kelimelerin esaretinden kurtulmakla
başlar, düşünce hürriyeti ve düşünce namusu.
Ya Batılı olacağız yahut Batı kültürünün âzâd kabul etmez sömürgesi.
Aydın olmak için önce insan olmak lâzım. İnsan mukaddesi olandır. İnsan hırlaşmaz,
konuşur; maruz kalmaz, seçer. Aydın, kendi kafasıyla düşünen, kendi gönlüyle hisseden
kişi. Aydını yapan: ‘uyanık bir şuur, tetikte bir dikkat, hakikatin bütününü kucaklamaya
çalışan bir tecessüs.
Önce kafalardaki keşmekeşi dağıtmağa, metafizik birer orospu olup çıkan kaypak, hain
mefhumlara ışık tutmaya çalışalım.
Öyle bir ifade yaratmak istiyorum ki, Türk insanının uyuşan şuuruna bir alev mızrak gibi saplansın.
Kamûsa uzanan el namusa uzanmıştır.
Yobazlık, Şark’ın nefis müdafaası. Yobaz, samimiyet, yobaz kendini bir nass’a hapseden
idrak; bir nass’a, yani sonsuza.
Yobaza düşmanlık, tarihe düşmanlık. Yobaz biziz, en güzel taraflarımızla biz.
İzm’ler idrakimize giydirilen deli gömlekleri. İtibarları menşe’lerinden geliyor. Hepsi de Avrupalı.
Vatanlarını yaşanmaz bulanlar, vatanlarını “yaşanmaz”laştıranlardır.
Bir kucak odun küçük bir ateşi söndürür, büyük bir ateşi daha da canlandırır.
Kulun bütün haysiyeti: mümin oluşunda. Kul, mümin olunca hukukî bir hüviyet kazanır,
dilenciyi halifeye eşit kılan bir hüviyet.
İmansız ve idealsiz nesiller türettik. Pusuda bekleyen yabancı ideolojiler setleri yıkılan
ırmaklar gibi yayıldılar ülkeye.
Bu ülkenin bütün ırklarını, tek ırk, tek kalp tek insan hâline getiren İslâmiyet olmuş.
Dosto, ıstırabın romancısı. Istırabın, isyanın, merhametin ve şuuraltının. Raskolnikov,
fahişe Sonya’nın önünde eğilirken “Senin önünde dğil, acı çeken bütün insanlığın
önünde eğiliyorum” der. Suç ve Ceza, insan ruhunun uçurumlarını, mağaralarını,
dehlizlerini tarayan bir kitap.
Düşünce bir köprü: kıldan ince, kılıçtan keskin...
Itır gülün sesi, ışık sonsuzun. Geceleri ölüm konuşur karanlıklarda.
Bütün Kur’an’ları yaksak, bütün camileri yıksak, Avrupalının gözünde Osmanlıyız;
Osmanlı yani İslâm. Karanlık, tehlikeli, düşman bir yığın!
Kaynaklarından kopan bir intelijansiyanın kaderi, bir mefhum hercümerci içinde boğulmak.
Umrandan habersizdik, medeniyete de ısınamadık. İnsanlığın tekâmül vetiresini ifade
için kendimize lâyık bir kelime bulduk: uygarlık. Mâzisiz, musîkisiz bir hilkat garibesi.
Mukaddesleri kaybeden bir insanlığın karanlıkta çırpınışı.
Avrupa hastadır. Maddeci medeniyet önce Tanrı’yı öldürdü, sonra insanı.
Herkes tarafından anlaşılmak isteyen, hiç kimse tarafından anlaşılmaz.
|
